آغاز بندگی با «إنی عبد الله» است؛ علم حقیقی آن است که ریشه در ربوبیت داشته باشد

حجت الاسلام و المسلمین ناصری در سخنانی با محوریت حقیقت عبودیت و راه معرفت الهی گفت: «داستان حضرت مریم و تولد عیسی (علیه‌ السلام) تجلی دفاع الهی از بندگان پاک است. خداوند به مریم دستور داد سخن نگوید و نوزاد را به نزد قوم خود ببرد. نوزاد که پیامبر الهی بود پیش از همه چیز گفت «إنی عبدالله»؛ یعنی من بنده‌ی خدایم. همین جمله اساس آفرینش بشر است: بندگی خداوند.»

وی با اشاره به جایگاه پیامبر اسلام در مسیر بندگی افزود: «پیامبر اکرم(صلی الله علیه و آله) و اهل‌ البیت(علیهم السلام) تنها انسان‌هایی بودند که این مسیر را تا نهایت پیمودند. در تشهد نماز نیز نخست بر بندگی حضرت محمد(صلی الله علیه و آله) گواهی داده می‌شود، سپس بر رسالت. این نشان می‌دهد که عبودیت بر همه مقام‌ها مقدم است.»

حجت الاسلام و المسلمین ناصری، اصالت انسان را در درک راز بندگی دانست و خاطرنشان کرد: «راه انسان سفری معنوی است که باید در آن، با نفس امّاره و خواسته‌های دنیا طلبانه پیکار کند؛ راهی دشوار که تنها با معرفت و در سایه‌ی پیوند قلبی با خدا و اولیای الهی می‌توان در این مسیر استوار ماند.»

وی سپس به موضوع علم و معرفت پرداخت و تصریح کرد: «علمِ حقیقی صرفاً داده‌های ذهنی یا حافظه نیست؛ بلکه ادراکی است مطابق با واقع. در دعای امام سجاد (علیه السلام) آمده است: “اللَّهُمَّ إِنی أَعُوذُ بِک….أَوْ نَقُولَ فِی الْعِلْمِ بِغَیرِ عِلْمٍ” یعنی خدایا! به‌ تو‌ پناه مى برم که از آنچه نمی‌دانم، دم بزنم. بنابراین علم باید ریشه در ربوبیت داشته باشد و با نام پروردگار آغاز شود.»

در بخش دیگری از این سخنرانی، با اشاره به سوره کهف و گفت‌وگوی حضرت موسی(علیه السلام) و حضرت خضر(علیه السلام)، وی گفت: «این ماجرا نشان می‌دهد که حتی پیامبران اولوالعزم نیز برای درک مراتب بالای حقیقت نیاز به تسلیم و شاگردی دارند. حقایق عالم، لایه‌لایه و متناسب با ظرفیت انسان آشکار می‌شوند.»

وی با اشاره به روایت «دو دعای مستجاب مؤمن بعد از نماز» تأکید کرد: «نماز تنها آغاز ارتباط است. مومن باید پس از پایان نماز لحظه‌ای در حضور خداوند درنگ کند و دل به مناجات بسپارد. اگر عمر جاودان داشتیم، باز هم برای درک همه معارف الهی کوتاه می‌آمدیم؛ از این رو باید از عالمان ربانی و سالکان راه حقیقت بیاموزیم.»

حجت الاسلام و المسلمین ناصری در ادامه سلسله بیانات معرفتی خود با اشاره به پیشینه درخشان حوزه‌های علمیه گفت: «از قرن سوم هجری تا امروز، علم و معرفت دینی ما از برکت تلاش عالمانی بزرگ شکل گرفته است. بزرگانی نظیر جعفر بن محمد بن قولویه، صاحب کامل‌الزیارات، که یکی از پاکیزه‌ترین و منظم‌ترین آثار روایی درباره‌ی زیارت اهل‌بیت علیهم‌السلام را نوشته و به‌ویژه در باب زیارت سیدالشهدا علیه‌السلام اثری ماندگار بر جای گذاشته است.»

وی افزود: «شخصیت‌های علمی مانند ابن قولویه، کلینی صاحب کافی، و شیخ مفید، هر یک با دانش، تهذیب، و روح استوار خود جان و ریشه‌ی تفکر دینی ما را شکل داده‌اند. آنان نه فقط راوی و فقیه، بلکه بانیان یک نظام فرهنگی و معرفتی بوده‌اند که ثمراتش تا امروز جاری است.»

حجت الاسلام و المسلمین ناصری خاطرنشان کرد: «اگر امروز در پدیده عظیم اربعین میلیون‌ها نفر از سراسر جهان به زیارت امام حسین (علیه‌ السلام) رهسپار می‌شوند، این حرکت ثمره تلاش همان بزرگان است که قرن‌ها پیش بنای این عشق و معرفت را گذاشتند و وظیفه ماست که حق آنان را بشناسیم و زنده نگه داریم.»

وی در ادامه به اهمیت گسترش و پشتیبانی از حوزه‌های علمیه اشاره کرد و گفت: «اگر تعداد روحانیان در کشور ده برابر می‌بود، باز هم جای کار فراوان فرهنگی وجود داشت. کار روحانیت، محدود به عبادت نیست؛ بلکه آموزش، تفسیر، تبلیغ و تربیت لایه‌لایه‌ی جامعه را پوشش می‌دهد و این تربیت، خود عبادت است.»

حجت الاسلام و المسلمین ناصری سپس با تأملی معرفتی افزود: «اگر انسان عمری جاودان می‌داشت، باز هم برای رسیدن به مراتب رشد علمی و معنوی فرصت کافی نبود. خداوند انسانی بی‌نهایت در قابلیت رشد آفریده است. حتی در عالم برزخ نیز، به میزان طلبی که انسان در دنیا داشته، رشد و تعلیم ادامه می‌یابد.»

وی تأکید کرد: «قرآن با مادهٔ «اقرا» آغاز می‌شود و با ماده «علم» ادامه پیدا می کند و با ماده «بلغ» ختم می‌گردد؛ یعنی مسیر دانایی و ابلاغ در پیوند با یکدیگرند. انسان باید تعادل بین کسب علم، تهذیب نفس و معرفت الهی را بیاموزد تا در مسیر بندگی به جمع‌بندی برسد.»

او در پایان گفت: «راه معرفت نیازمند حرکت، تلاش و تداوم است. همان‌گونه که در زندگی، برای پیشروی باید به دوچرخه‌ وجود خود پا زد، در مسیر علم و ایمان نیز نباید از پویایی و سلوک باز ایستاد. »